Veelgestelde Vragen

Hieronder vindt u de veelgestelde vragen naar aanleiding van onze campagne Zien Drinken Doet Drinken. Heeft u zelf nog vragen dan kunt u altijd terecht op onze Facebookpagina of u stelt de vragen via Twitter.

Maakt het nog uit hoeveel ik drink als ouder/opvoeder voor de invloed die ik op mijn kind heb?

Het drinken van kleine hoeveelheden van alcohol (bv iedere dag een glas bij het avondeten) draagt al bij aan de normalisering van alcoholgebruik.

Ben ik als ouder/opvoeder als enige verantwoordelijk voor wat mijn kind denkt en leert over alcohol?

Ouders zijn en blijven het belangrijkste rolmodel voor kinderen, tieners en zelfs volwassen kinderen. Jouw normen en waarde en de wijze waarop je als ouders met situaties omgaat is van grote invloed op je kind. Natuurlijk ben je niet de enige invloed. Ook andere volwassenen, broers/zussen, vrienden en niet te vergeten marketing hebben ook een invloed.

Op wat voor momenten/situaties kan ik nog wel drinken?

Alcohol is van oudsher een middel dat we op speciale gelegenheden gebruiken. Alcohol is in de loop der jaren verworden tot een allerdaags middel dat we te vaak drinken, meer dan gezond is. Wanneer we weer terug kijken naar de functie van alcohol zul je merken dat er veel gelegenheden zijn waarbij kinderen niet aanwezig zijn waar je bij gelegenheid kunt drinken. Als de kinderen op bed liggen of als er een gelegenheid (feest of receptie) waar geen kinderen aanwezig zijn kun je gerust iets drinken. Je voorbeeldrol kun je het beste vervullen door niet in het bijzijn van kinderen alcohol te drinken.

Mag ik nog wel alcoholvrije / 0.0% dranken drinken in het bijzijn van mijn kinderen?

Er is nog geen onderzoek gedaan naar eventuele negatieve effecten van blootstelling aan 0.0%, maar uiteindelijk zou het effect hetzelfde kunnen zijn als bij ‘gewone’ alcoholhoudende dranken omdat het er hetzelfde uitziet.

Ik wil op kinderverjaardagen geen alcohol meer schenken. Hoe maak ik dat bespreekbaar?

Het handigst is dat gewoon te melden als u uw gasten uitnodigt. U kunt bijvoorbeeld dan meteen aangeven welke dranken en lekkernijen u wel serveert. Eventueel informeert u vooraf enkele ouders van de vriendjes en vriendinnetjes die uitgenodigd worden. Als iemand ernaar vraagt kunt u toelichten dat u geen alcohol schenkt op kinderfeestjes omdat u het goede voorbeeld wilt geven. 

Mijn kind is nog zo jong, is het niet een beetje vroeg om je daar nu al zorgen over te maken?

Kinderen leren vanaf het moment dat ze op de wereld zijn. Dus is het het beste om je vanaf hun geboorte af te vragen welk voorbeeldgedrag je wilt laten zien. Dat geldt eigenlijk voor alles wat u doet waar kinderen bij zijn, dus ook voor eten en drinken, waaronder alcoholgebruik. Kinderen krijgen al vanaf hun tweede jaar een beeld van hoe hun ouders met alcohol omgaan.

Heeft het zin om tegen de stroom in te varen?

Het maken van eigen keuzes is erg belangrijk. Wanneer je als ouder een standpunt hebt ingenomen rond een thema is het goed om ook echt door te zetten in het belang van je eigen kinderen, ondanks het feit dat je uit de omgeving niet altijd de gewenste medewerking krijgt. Je krijgt het gevoel alsof je te streng bent, of dat je het misschien wel bij het verkeerde eind hebt. Wanneer je vasthoudt aan je eigen principes krijg je aan het eind van de rit ook vaak meer respect en waardering dan je vooraf voor mogelijk houdt.

KUN JE NIET BETER JE KINDEREN LEREN OM MET MATE TE DRINKEN?

Uw kind jong leren drinken waar u zelf bij bent is niet verstandig. Natuurlijk is het goed bedoeld, als een beschermende maatregel, om te voorkomen dat uw kind vooral buitenshuis te vroeg of te veel gaat drinken. Maar uit diverse studies (zie o.a. Aiken*) blijkt dat het effect omgekeerd is. Tieners die thuis alcohol te drinken hadden gekregen, waren later eerder stevige drinkers, in vergelijking met jongeren die geen alcohol gekregen hadden. De kans op het ontstaan van problemen door alcoholgebruik was volgens één studie bij deze jongeren zelfs meer dan twee keer groter. 

  • Aiken, A. et al (2020) Parental supply of sips and whole drinks of alcohol to adolescents and association with binge drinking and alcohol-related harms. Drug and Alcohol Dependence August 2020, https://doi.org/10.1016/j.drugalcdep.2020.108204

 

Het is toch beter om je kinderen thuis in een veilige omgeving te laten kennismaken met alcohol?

Lang is dit gedacht, maar inmiddels ook al een geruime tijd achterhaald. We snappen de behoefte om je kind thuis, in een veilige omgeving, kennis te laten met alcohol als die wens er vanuit je kind is. Als je kind 18 of ouder is te doen, is daar niets mis mee.

We adviseren op kinderen onder de 18 zeker niet vast te laten wennen aan alcohol. Als ouder heb je wellicht de gedachte dat je kind hiermee in zijn nieuwsgierigheid bevredigd wordt en elders geen alcohol zal drinken. Onderzoek laat zien dat jongeren die met hun ouders thuis mogen drinken meer drinken dan jongeren die thuis niet mogen drinken. Ook is bij jongeren die thuis mogen drinken vaker misbruik van alcohol te zien.

Er zijn meer dingen slecht voor je en samen een biertje of wijntje op zijn tijd is gezellig. Waarom zou je zo moeilijk doen?

Er zijn meer producten die je eet of drinkt die slecht zijn voor je gezondheid, alleen de mate waarin deze schade toebrengen varieert sterk. Je kunt zelfs overlijden aan het drinken van water, als je maar genoeg tot je neemt (meer dan 6 liter in een keer). Bij alcohol ligt deze grens veel lager. De mate van schade door alcoholgebruik wordt voor wat betreft de meeste ziekten en kwalen bepaald door de hoeveelheid die je tot je neemt. Kwetsbaar zijn vooral de organen die direct bij de opname en verwerking van alcohol betrokken zijn, zoals de lever en de alvleesklier. En ook de hersenen lijden onder langdurig alcoholgebruik. De kans op het krijgen van bepaalde kankers neemt eveneens toe. Zo neemt de kans op het krijgen van borstkanker al toe wanneer je  één glas alcoholhoudende drank per dag drinkt. Gezelligheid creëer je niet alleen met alcohol. Probeer op zoek te gaan naar dingen die je als gezin kunt doen om het gezelliger te maken. Dat kan voor iedereen weer anders zijn, maar het is zeker mogelijk om de gezelligheid op een andere manier te bereiken dan door alcohol op tafel te zetten.

Hoe ga ik het gesprek aan met mijn kind?

Gesprekken over thema’s als alcohol zijn moeilijk te plannen. Meestal komen dit soort gesprekken geforceerd op gang en dat bevordert een soepel verloop van het gesprek zeker niet. De beste gesprekken ontstaan op de meest onverwachte momenten dat je bij elkaar bent. Tijdens de afwas of een wandeling bijvoorbeeld. Start het gesprek met iets dat speelt, zoals school of iets in de actualiteit. Dit opstapje kunt u gebruiken om vooral te luisteren naar wat er speelt in het leven van je kind. Zonder oordeel en zonder mening. Het creëert veiligheid waarin u meer te horen krijgt als dat u uw  kind gaat ‘uithoren’. Uiteraard kunt u in het gesprek ook uw mening geven over het onderwerp zodat uw kind merkt dat u er over hebt nagedacht en er ook echt iets van vindt. Ga op basis van beide meningen op zoek naar een regel of een afspraak die passend is.

https://journals.sagepub.com/doi/pdf/10.1080/00048674.2010.501759 

Zijn er ouders waarmee ik kan sparren?

Er zijn geen bestaande netwerken van ouders om te sparren. Maar het is natuurlijk goed mogelijk om via de ouderraad van school het thema “zien drinken, doet drinken” te agenderen op een ouderbijeenkomst. De GGD of de regionale instelling voor verslavingszorg kan dit soort bijeenkomsten op scholen goed verzorgen. U kunt natuurlijk ook met ouders van vrienden van uw kind praten over het onderwerp. In principe komen alle ouders vroeg of laat in aanraking met het thema en kan het dus interessant en nuttig zijn om erover te praten.

Wat zijn de nadelen van met mate drinken vanaf 16 jaar?

Het is niet mogelijk om voor jongeren een veilige grens aan te geven. Het is zeker voor jongeren in de groei ongezond om alcohol te drinken. Alcohol verstoort de ontwikkeling van de hersenen tot ongeveer het 25e jaar. Bovendien lopen jonge drinkers meer kans om later problemen te krijgen met alcohol en de kans op verslaving op latere leeftijd is groter. Daarnaast is het bekend dat jongeren vaker de neiging hebben tot “binge drinken”, het in korte tijd drinken van te veel (5 glazen of meer) alcohol. Om bovenstaande redenen heeft de overheid besloten om de leeftijdsgrens voor het verkopen van alcohol aan jongeren en het op voor publiek toegankelijke plekken in bezit hebben van alcohol door jongeren in 2014 op te hogen van 16 naar 18 jaar.

Klopt het dat het beter is om helemaal niet te drinken?

Ja, wat uw gezondheid betreft is het beste om helemaal niet te drinken. Maar ook: een glas alcohol zo nu en dan kan bij de meeste mensen niet veel kwaad. Op basis van de beschikbare wetenschappelijke literatuur geeft de Gezondheidsraad sinds 2015 als advies: “Drink geen alcohol of in ieder geval niet meer dan één glas per dag.” Dit advies staat in de Richtlijnen Goede Voeding 2015. Voor jongeren onder de 18 jaar en zwangere vrouwen is het advies van de Gezondheidsraad om helemaal geen alcohol te drinken. Dat geldt ook voor vrouwen die zwanger willen worden.

Hoe kan ik zorgen dat mijn kinderen zo min mogelijk in aanraking komen met alcohol buitenshuis?

Het lijkt lastig om buitenshuis controle te hebben over waar uw kind mee geconfronteerd wordt. Toch zijn er wel plekken waar je zelf iets kunt betekenen in het beschermen van kinderen. Het aller belangrijkste is dat je als ouder de vinger aan de pols houdt en jezelf blijft informeren over hoe je kinderen hun vrije tijd spenderen en met wie ze omgaan. In gesprek blijven met je kind is stap één*. Daarnaast kun je als ouder via de ouderraad of medezeggenschapsraad het thema op de agenda zetten en praten over een algeheel verbod op het drinken van alcohol op school en tijdens buitenschoolse activiteiten. Steeds meer scholen voor het Voortgezet Onderwijs zijn helemaal alcoholvrij. De GGD en Regionale Instellingen voor Verslavingszorg kunnen je hierbij ondersteunen met advies middels het gerenommeerde preventieprogramma: De Gezonde School. Ook op de sportvereniging kunt u het thema ter sprake brengen en gezamenlijk afspraken maken zodat de jonge spelers niet aan alcohol en alcoholreclame worden blootgesteld. ‘Zien Drinken Doet Drinken’ geldt ook voor de sportkantine! Ook bij feestjes waar uw kinderen naar toe gaan is het belangrijk om met andere ouders afspraken te maken over alcoholgebruik.

Er zijn dus verschillende situaties waarin u kunt starten met een gesprek over de bescherming van kinderen tegen blootstelling aan alcohol. Vervolgens kunt u meehelpen bij het bedenken van maatregelen om dit te voorkomen en verder te werken aan de bewustwording van “Zien Drinken Doet Drinken”.

* https://journals.sagepub.com/doi/pdf/10.1080/00048674.2010.501759

Waar kan ik meer informatie vinden over de schadelijke gevolgen van alcohol?

In Nederland zijn er veel websites over alcohol. De meeste informatie is afkomstig van het Trimbos-instituut, de GGD’en, de Regionale Instellingen voor Verslavingszorg en het Nederlands Instituut voor Alcoholbeleid STAP. We hebben een pagina ingericht waar we alle adressen hebben verzameld die interessant kunnen zijn.

Wat doe je als je kind eerlijk vertelt dat hij/ zij stiekem wel eens alcohol drinkt?

Complimenteer uw kind voor zijn of haar eerlijkheid en ga in gesprek met uw kind. Het is belangrijk om te weten wat de achterliggende reden is dat uw kind alcohol heeft gedronken. Was het nieuwsgierigheid? Was het niet opgewassen tegen groepsdruk? Was er een andere reden? Als u de reden weet, kunt u hierover in gesprek gaan en wellicht uw kind ondersteunen. Als uw kind bijvoorbeeld groepsdruk ervaart, is het nuttig om dat te bespreken en te oefenen hoe hij/zij hiermee om kan gaan. Daarnaast is het voor de duidelijkheid en betrouwbaarheid goed, om u aan de vooraf gemaakte afspraken en eventuele consequenties te houden. Als u eerder met uw kind afspraken heeft gemaakt over de gevolgen als hij/zij zou drinken, is het voor de duidelijkheid en betrouwbaarheid goed, om u aan die vooraf afgesproken consequenties te houden. Dat kan bijvoorbeeld betekenen dat uw kind een uitgaansavond moet overslaan. 

 

Mijn kind luistert niet naar mij. Wat kan ik doen?

Je kunt dit altijd overleggen met je huisarts hoewel het best mogelijk is dat uw huisarts onvoldoende over alcohol geïnformeerd is. Mocht je kind ervoor openstaan, dat kunt je altijd terecht bij jongerenwerkers of preventiewerkers van ondermeer het lokale jeugwerk of de instelling van verslavingszorg bij u in de buurt (even googlen). Deze zijn getraind in het praten met jongeren over alcohol.